Hoop in strijd en zorgen

Dag 4 van de Veertigdagentijd. Hoop, vreugde, rust… Hoe vaak leggen die het niet af tegen wat ons bang maakt?, vraagt Eline, betrokken bij Lume, zich af. En in een woestijnreis is er genoeg dat angst kan aanjagen. In Exodus 14:1-14 wordt het volk Israël direct na bevrijding uit Egypte geconfronteerd met verzet van de farao en zijn leger. Het volk wordt doodsbang en onrustig. Dan zegt Mozes (vs 13,14): ‘Wees niet bang, wacht rustig af. Dan zult u zien hoe de HEER vandaag voor u de overwinning behaalt. (…) De HEER zal voor u strijden, u hoeft zelf niets te doen.’

Ooit las ik de spreuk: ‘Eerlijkheid duurt het langst, maar verliest het van de angst.’
Bij het lezen van de bijbeltekst van vandaag moest ik daaraan denken. Want verliezen niet veel gevoelens het van angst? Hoop, vreugde, rust… hoe vaak leggen die het niet af tegen wat ons bang maakt?

Bij het koor dat ik dirigeer zingen we het lied ‘Toekomst vol van hoop’. Het begint met de woorden:
‘In de nacht van strijd en zorgen, kijken wij naar U omhoog, biddend om een nieuwe morgen, om een toekomst vol van hoop.’
Veel koorleden zingen dit, denk ik, oprecht en vol vertrouwen. Tegelijk weet ik van één koorlid dat zij ernstig ziek is. Zij vertelde dat dit lied soms moeilijk is om te zingen, juist wanneer de toekomst onzeker wordt. En eerlijk gezegd stel ik mezelf die vraag ook wel eens: zou ík dit kunnen blijven zingen, als de nacht echt vol strijd en zorgen is?

Het Bijbelgedeelte van vandaag laat zien dat de Israëlieten dit niet konden volhouden. Ook bij hen won de angst het van de hoop. En ik kan me dat goed voorstellen.
Achter hen nadert het Egyptische leger: paarden, wagens, ruiters. We lezen over zeshonderd wagens, de elite van het leger, en waarschijnlijk nog veel meer soldaten. Voor hen ligt de zee. Geen uitweg, geen ontsnapping. De paniek moet enorm zijn geweest. Hoewel God via Mozes had beloofd dat Hij zou ingrijpen en zijn majesteit zou tonen, zien de Israëlieten vooral wat er voor hun ogen gebeurt. De realiteit is simpelweg te overweldigend.

Hoe zit dat met jou? Waar hoop jij op, juist wanneer de omstandigheden tegen lijken te spreken?

Nu we samen onderweg zijn naar Pasen, is mijn hoop extra gevestigd op een God die we niet bij de doden hoeven te zoeken. Hij stierf, maar Hij overwon. Mijn hoop is gevestigd op een God die alles, maar dan ook écht alles, overwonnen heeft.
En toch… soms ontneemt de realiteit van alledag mij het zicht op die hoop. Wanneer ik hoor over oorlogen, over onderdrukking en onrecht, kan ik me afvragen: hoe moet dit ooit nog goed komen? Zelfs een folder over noodpakketten kan opeens voor onrust zorgen.

Juist daarom is het slot van dit Bijbelgedeelte zo geruststellend:
‘De HEER zal voor u strijden, u hoeft zelf niets te doen.’
Zo wil God ook vandaag nog voor jou en voor mij strijden. Dat betekent niet dat we achterover mogen leunen en onverschillig toezien terwijl onze medemens lijdt. Maar het betekent wel dat we onze zorgen en onze strijd bij Hem mogen neerleggen. Dat we onze hoop, zelfs midden in de angst, op Hem mogen richten.

Laten we afsluiten met het refrein van het lied wat ik hiervoor ook al noemde (Toekomst vol van hoop), en ons daarmee vol vertrouwen op Hem richten! We vervolgen onze weg en met het licht van Pasen in het vooruitzicht zingen we deze woorden als een belofte die verder reikt dan angst en dood.

U geeft een toekomst vol van hoop,
dat heeft U aan ons beloofd.
Niemand anders, U alleen,
leidt ons door dit leven heen.